ჰააგაში მიმდინარე ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეის 2026 წლის ყოველწლიურ სესიაზე აშშ-ის კონგრესმენ ჯო უილსონის ინიციატივით განსახილველად წარდგენილია რეზოლუცია „საქართველოში საარჩევნო მთლიანობისა და ფუნდამენტური თავისუფლებების დაცვის შესახებ“.
რეზოლუცია საქართველოს ხელისუფლებას მოუწოდებს, გაათავისუფლოს პოლიტიკური პატიმრები, გააუქმოს შემზღუდველი კანონები, გამოიძიოს 2024 და 2025 წლების არჩევნების დარღვევები, აღადგინოს დემოკრატიული ინსტიტუტების დამოუკიდებლობა, ხოლო საერთაშორისო საზოგადოებას მიმართავს, არ აღიაროს ისეთი არჩევნების შედეგები, რომლებიც თავისუფალ, სამართლიან და დემოკრატიულად არ იქნება შეფასებული სანდო სადამკვირვებლო მისიების მიერ.
რეზოლუციაში ვკითხულობთ:
- შეშფოთებას გამოვთქვამთ საქართველოში 2024 წლის 26 ოქტომბერს ჩატარებული საპარლამენტო არჩევნების მიმდინარეობის გამო და აღვნიშნავთ, რომ OSCE Office for Democratic Institutions and Human Rights-ის სადამკვირვებლო მისიის ანგარიშებში ხაზგასმულია მნიშვნელოვანი დარღვევები, მათ შორის ამომრჩეველთა დაშინება, საჯარო სექტორში დასაქმებულებზე ზეწოლა და კენჭისყრის პროცესში ხმის მიცემის ფარულობის არასათანადო უზრუნველყოფა.
- შეშფოთებას გამოვთქვამთ 2025 წლის ოქტომბრის ადგილობრივი არჩევნების დროს დაფიქსირებული გაყალბების ნიშნების, ხმების მანიპულირების, ამომრჩეველთა მოსყიდვის, ე.წ. „კარუსელური ხმის მიცემის“ და საარჩევნო უბნებზე ოპოზიციის დამკვირვებლებისთვის საქმიანობის ხელშეშლის შესახებ გავრცელებული ცნობების გამო.
- ვგმობთ შემზღუდველი კანონმდებლობის მიღებას, კერძოდ, „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ კანონს, ასევე შეკრებებისა და მანიფესტაციების შესახებ კანონში და ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში შეტანილ ცვლილებებს, რომლებიც მნიშვნელოვნად ზღუდავს გაერთიანების, მედიის, გამოხატვისა და შეკრების თავისუფლებებს და სამოქალაქო საზოგადოებაზე დამთრგუნველ გავლენას ახდენს.
- შეშფოთებულნი ვართ ადმინისტრაციული რესურსების სისტემური გამოყენებითა და ინსტიტუციური ძალაუფლების კონცენტრაციით, რამაც არათანაბარი საარჩევნო გარემო შექმნა, შეარყია საზოგადოების ნდობა დემოკრატიული პროცესის მიმართ და ფაქტობრივად ერთპარტიული მმართველობის პირობები ჩამოაყალიბა.
- ვგმობთ თვითნებური დაკავებების, დაპატიმრებებისა და შევიწროების გაგრძელებულ პრაქტიკას პოლიტიკური ოპოზიციის წევრების, მედიის წარმომადგენლებისა და მშვიდობიანი დემონსტრანტების მიმართ, რომლებიც საქართველოს დემოკრატიულ და ევროპულ მომავალს ემხრობიან.
- კვლავ ვადასტურებთ, რომ დემოკრატიული კონტროლისა და ძალაუფლების დაბალანსების მექანიზმების შესუსტება და ევროპაში უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის ფარგლებში აღებული ვალდებულებებიდან გადახვევა პირდაპირ საფრთხეს უქმნის საქართველოს ევროატლანტიკური ინტეგრაციის გზას.
- ხაზს ვუსვამთ, რომ ნებისმიერი საარჩევნო შედეგის ლეგიტიმურობა დამოკიდებულია იმაზე, რამდენად შეესაბამება იგი თავისუფალი, სამართლიანი და გამჭვირვალე არჩევნების საერთაშორისო სტანდარტებს.
ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეის წევრები საქართველოს ხელისუფლებას მოუწოდებენ:
8. გაათავისუფლოს ყველა ქართველი პოლიტიკური პატიმარი, როგორც ისინი განსაზღვრული არიან ეროვნული და საერთაშორისო უფლებადამცველი ორგანიზაციების მიერ.
9. გააუქმოს ყველა ის კანონი, რომელიც ზღუდავს ფუნდამენტურ თავისუფლებებს და ეწინააღმდეგება საქართველოს საერთაშორისო ვალდებულებებს ადამიანის უფლებების სფეროში.
10. დაიწყოს ყოვლისმომცველი და გამჭვირვალე გამოძიება 2024 და 2025 წლების არჩევნებთან დაკავშირებით გავრცელებული ყველა საარჩევნო დარღვევის შესახებ და უზრუნველყოს პასუხისმგებელი პირების პასუხისგებაში მიცემა.
11. დაიწყოს რეალური რეფორმების პროცესი ევროპულ კომისიასთან დემოკრატიისათვის სამართლის მეშვეობით (ვენეციის კომისია) და ეუთოს დემოკრატიული ინსტიტუტებისა და ადამიანის უფლებათა ოფისთან (ODIHR) კონსულტაციით, რათა აღდგეს სასამართლო ხელისუფლებისა და საქართველოს ცენტრალური საარჩევნო კომისიის დამოუკიდებლობა.
12. უზრუნველყოს უსაფრთხო გარემო, სადაც სამოქალაქო საზოგადოება და დამოუკიდებელი მედია შეძლებენ საქმიანობას შურისძიების ან ზეწოლის შიშის გარეშე.
ეუთოს საპარლამენტო ასამბლეა საერთაშორისო საზოგადოებასა და მის წევრებს მოუწოდებს:
13. თანმიმდევრულად მოუწოდონ საქართველოს ხელისუფლებას დემოკრატიული ნორმების დაუყოვნებლივ აღდგენისა და მომავალში ისეთი საარჩევნო პროცესების ორგანიზებისკენ, რომლებიც სრულად შეესაბამება ევროპაში უსაფრთხოებისა და თანამშრომლობის ორგანიზაციის ვალდებულებებს.
14. არ აღიარონ საქართველოში ჩატარებული არჩევნების შედეგები, თუ ისინი სანდო საერთაშორისო და ადგილობრივი სადამკვირვებლო მისიების მიერ არ იქნება დადასტურებული, როგორც თავისუფალი, სამართლიანი და დემოკრატიული.
15. გააგრძელონ საქართველოში ადამიანის უფლებების მდგომარეობის ყურადღებით მონიტორინგი და განაგრძონ ქართველი ხალხის მხარდაჭერა დემოკრატიული ღირებულებებისკენ მისწრაფებაში.